پایگاه آموزش از راه دور به بیماران مبتلا به دیابت

پایگاه آموزش از راه دور به بیماران مبتلا به دیابت - مقالات: کربوهیدرات ها و دیابت

Untitled Document

نظرسنجی اعضا

کربوهیدرات ها و دیابت

درک اثر کربوهیدرات ها بر روی میزان قند خون برای کنترل دیابت بسیار مهم است. کربوهیدرات باعث بالا رفتن میزان قند خون می شود. کربوهیدرات شامل قند ها و نشاسته هااست.
کلید حفظ میزان قند خون در حد مطلوب، ایجاد تعادل بین غذایی است که می خوریم و فعالیت هایی که انجام می دهیم و داروهایی که مصرف می کنیم. اگر مصرف کربوهیدرات بیشتر از نیاز باشد، می توان انتظار داشت که قند خون بالاتر از حد معمول برود. برعکس، اگر کربوهیدرات کمتری خورده شود، می توان انتظار داشت که سطح قند خون کمتر از حد معمول شود. رسیدن به این تعادل بسیار مهم است، زیرا باعث احساس سلامتی می شود و خطر عوارض دیابت را کاهش می دهد.
سه نوع کربوهیدرات اصلی در غذا وجود دارد که عبارتند از نشاسته، شکر (قند) و فیبر غذایی. نشاسته و شکر هر دو میزان قند خون را بالا می برند. بنابراین وجود آنها در وعده های غذایی ضروری است.برخی از غذاهای دارای کربوهیدرات عبارتند از:
حبوبات
غلات
سیب زمینی
میوه ها
لبنیات مثل شیر و ماست
شیرینی ها و میان وعده ها مثل چیپس
نان، ماکارونی
برنامه ریزی غذایی برای دیابتی ها فقط کم کردن نشاسته یا قند نیست. گزینه های بسیاری وجود دارند که دیابتی ها می توانند برای کمک به برنامه ریزی غذایی خود از آن ها استفاده کنند. داشتن دیابت به معنای خوردن غذاهای تکراری در هر روز نیست . با انتخاب برنامه غذایی مناسب قادر خواهید بود که غذاهای جدید را امتحان کنید و از غذاهای مورد علاقه تان لذت ببرید .روش های زیر را امتحان کنید:
1. روش بشقاب
اغلب وقتی برای فردی بیماری دیابت تشخیص داده می شود، نمی داند از کجا شروع کند. یک راه، تغییر میزان غذایی است که می خورد. بر پر کردن بشقاب با سبزی های غیر نشاسته ای( مانند خیار سبز و گوجه فرنگی)و نیز میزان کمتری از سبزیجات نشاسته ای(مانند سیب زمینی) و گوشت ها تمرکز کنید.
آسان ترین راه برای شروع کنترل دیابت ایجاد بشقاب برای خودتان یا تعیین حجم غذاهای درون بشقاب است.
این روش هم برای کنترل دیابت و هم برای کاهش وزن مفیداست.
این 6 مرحله ساده را برای شروع امتحان کنید.
1- از یک بشقاب غذا خوری استفاده کنید و یک خط در وسط بشقاب خود فرض کنید.
2-سپس یک طرف را به دو قسمت مساوی تقسیم کنید،حالا در بشقابتان 3 بخش خواهید داشت.
3- بزرگ ترین بخش را با سبزیجات غیر نشاسته ای پر کنید مثل:
اسفناج، هویج، کاهو، کلم،فلفل، لوبیا سبز، کلم بروکلی، گل کلم، گوجه فرنگی، پیاز، خیار، شلغم، بامیه، قارچ
4- حال در یکی از بخش های کوچک، غذاهای نشاسته ای بگذارید مثل:
● نان گندم یا جو، غلات، بلغور جو، برنج، ماکارونی، دال عدس، نان ذرت،انواع لوبیا ، نخود پخته ،سیب زمینی، نخود سبز، ذرت،کدو حلوایی،چوب شور، بیسکوییت هایی با چربی اندک و چیپس کم چرب
5- در بخش کوچک دیگر، گوشت یا جایگزین های گوشت را جای دهید مثل:
● مرغ یا بوقلمون بدون پوست، ماهی، میگو، برش های نازک گوشت ، غذاهای تهیه شده از سویا، تخم مرغ، پنیر کم چرب
6- حدود240 گرم شیر بدون چربی یا کم چرب ،اگر شیر نمی نوشید می توانید مقدار کمتری از سایر کربوهیدرات ها مثل 180 گرم ماست کم چرب بخورید.
7- یک واحد میوه یا ½ (نصف) فنجان سالاد میوه. نمونه های میوه می تواند تازه، منجمد، کنسرو ، کمپوت یا منجمد در شربت سبک باشد.
این یک وعده غذایی شماست.

2. محاسبه کربوهیدرات
غذاهایی دارای کربوهیدرات،قند خون را بالا می برند. با اندازه گیری میزان کربوهیدراتی که می خورید و در نظر گرفتن مرز و محدوده برای حداکثر میزانی که کربوهیدرات می خورید ،به حفظ قند خون در سطح مورد نظر کمک کنید.
میزان مجاز مصرف کربوهیدرات بستگی به عوامل بسیاری دارد مثلاَ: میزان فعالیت و نوع داروی مصرفی.
چه مقدار کربوهیدرات؟
در یک وعده غذایی می توان حدود 60-45 گرم کربوهیدرات مصرف کرد. بسته به این که چگونه دیابت خود را کنترل می کنید، ممکن است به میزان کمتر یا بیشتری کربوهیدرات نیاز داشته باشید.مقدار کربوهیدرات لازم روزانه باید بطور دقیق توسط تیم بهداشتی محاسبه شود.
چه غذاهایی کربوهیدرات دارند؟
• غذاهای نشاسته ای مثل نان، غلات، برنج، بیسکوییت
• میوه و آب میوه
• شیروماست
• حبوبات مثل لوبیا
• سویا
• سبزیجات نشاسته دار مثل سیب زمینی و ذرت
• شیرینی ها و غذاهای میان وعده مثل نوشیدنی های گاز دار، آب میوه ها، کیک، بیسکوییت، آب نبات و چیپس
 سبزیجات غیر نشاسته ای اندکی کربوهیدرات دارند که در کل این میزان بسیار کم است.
چه میزان کربوهیدرات در هر یک از این غذاها وجود دارد؟
خواندن برچسب های غذایی راهی عالی برای اطلاع یافتن از میزان کربوهیدرات موجود در هر نوع غذاست. برای غذاهایی که برچسب ندارند، باید تخمین بزنید که چقدر کربوهیدرات در آن وجود دارد.
برای مثال حدود 15 گرم کربوهیدرات در مواد زیر وجود دارد.
● ½ فنجان میوه کنسروی یا منجمد
● یک برش نان (حدود 28 گرم)
یک فنجان شیر
● سه قاشق غذاخوری آرد خشک
● یک سوم فنجان برنج
نصف لیوان ماکارونی
● 6-4 بیسکوئیت سبوس دار
● ½ فنجان لوبیا یا سبزیجات نشاسته دار
● یک چهارم از یک سیب زمینی بزرگ پخته (حدود 90 گرم)
●¾ فنجان ماست ساده بدون چربی
● 2 بیسکوئیت کوچک
● یک برش 5*5 سانتی متری از کیک بدون خامه
● ½ فنجان بستنی
● 1 قاشق غذا خوری شربت، مربا، ژله، شکر یا عسل
● 2 قاشق غذاخوری شربت رقیق
● 6 ناگت مرغ
● یک فنجان سوپ
● ¼ ظرف معمولی از سیب زمینی سرخ کرده

پروتیین و چربی
در وعده های غذایی خود همیشه منبعی از پروتیین و چربی را برای متعادل کردن غذا در نظر بگیرید.
انجمن دیابت آمریکا پیشنهاد می کند حدود 10 تا 20 درصد کل کالری مورد نیاز روزانه را از پروتیین تامین کنید. در صورتی که بیماری کلیه دارید از پزشک بخواهید تا میزان مجاز پروتیین مصرفی روزانه را برای شما تعیین کند.
انجمن دیابت آمریکا پیشنهاد می کند:
 اگر چربی خون شما طبیعی است و اضافه وزن ندارید، کمتر از 30 درصد کل کالری مورد نیاز روزانه را از چربی تامین کنید و کمتر از 10 درصد آن از چربی اشباع باشد.
 اگر LDL شما بالاست کمتر از 30 درصد کل کالری مورد نیاز روزانه را از چربی تامین کنید و کمتر از 7 درصد آن از چربی اشباع باشد.
 اگر اضافه وزن دارید 20 تا 25 درصد کل کالری روزانه را از چربی تامین کنید.

3. استفاده از برچسب های غذایی
برچسب های غذایی تقریبا شامل تمام اطلاعاتی است که در مورد غذای خریداری شده باید بدانید.
محاسبه کربوهیدرات زمانی آسان تر است که برچسب های غذایی وجود دارند. با استفاده از برچسب های غذایی می توانید ببینید که در هر غذایی چه مقدار کربوهیدرات وجود دارد و تصمیم بگیرید که چه مقدار از آن غذا رابخورید.
در استفاده از برچسب غذایی به موارد زیر توجه کنید:
1- به سایز و اندازه غذا توجه کنید. همه اطلاعات روی برچسب درباره این میزان از غذا است. اگر میزان بیشتری از غذا را می خورید، پس نیاز است اطلاعات روی برچسب را 2 یا 3 برابر کنید و یا بالعکس .مقیاس غذا می تواند برحسب گرم یا فنجان یا موارد دیگر باشد.
2- به گرم های کربوهیدرات توجه کنید.
میزان کربوهیدرات ذکر شده روی برچسب شامل کل شکر، نشاسته و فیبر موجود در غذا است. توجه کنید که چه مقدار کربوهیدرات می توانید بخورید و سهمیه خود را محاسبه کنید.

3- اگر می خواهید وزن کم کنید، به کالری توجه کنید. محصولات مختلف را مقایسه کنید. به دنبال محصولاتی با کالری کمتر باشید.
4- برای جلوگیری از خطر بیماری ها و حملات قلبی و مغزی به چربی های ترانس و اشباع شده روی برچسب توجه کنید. به دنبال محصولاتی باشید که کمترین چربی اشباع شده و ترانس را دارند.
5- برای افرادی با فشار خون بالا، به سدیم توجه کنید. به دنبال غذاهایی با سدیم کمتر باشید.

4.شاخص گلیسمیک
میزان و نوع کربوهیدرات بر سطح گلوکز خون اثر می گذارد. بیشتر از غذاهایی استفاده کنید که دارای تاثیر کمتری بر روی سطح قند خونتان باشند.
شاخص گلیسمیک چگونگی تأثیر غذاهای دارای کربوهیدرات را بر بالا بردن قند خون اندازه گیری می کند.
هرچه شاخص گلیسمیک غذا بالاتر باشد قند خون را بالاتر می برد.
برنامه ریزی غذایی با شاخص گلیسمیک یعنی انتخاب غذاهایی که دارای شاخص گلیسمیک متوسط یا پایین هستند. اگر غذایی با شاخص گلیسمیک بالا می خورید، می توانید آن را با غذاهایی که شاخص گلیسمیک پایین تری دارند ترکیب کنید تا غذایتان متعادل شود.
برخی از غذاهایی که دارای کربوهیدرات هستند و شاخص گلیسمیک پائینی دارند عبارتند از:
• باقلا
• سبزیجات غیر نشاسته ای و برخی سبزیجات نشاسته دار
• بیشتر میوه ها
• بیشتر انواع نان های تمام غلات
* گوشت ها و چربی ها دارای شاخص گلیسمیک نیستند زیرا کربوهیدرات ندارد.

چه چیزی بر روی شاخص گلیسمیک غذا اثر می گذارد؟
چربی و فیبر شاخص گلیسمیک غذا را پایین می برند. به عنوان یک قانون کلی، هر چه غذا بیشتر پخته و فرآوری شده باشد، شاخص گلیسمیک آن بالاتر است، اما این قانون همیشه صدق نمی کند.
در زیر مثال هایی از عوامل دیگری را می بینید که می توانند بر شاخص گلیسمیک یک غذا اثر بگذارند.
● زمان رسیدگی و جا افتادن غذا – هر چه یک میوه یا سبزی رسیده تر باشد، شاخص گلیسمیک بالاتر است.
● فرآوری – آب میوه شاخص گلیسمیک بالاتری نسبت به یک میوه دارد: پوره سیب زمینی شاخص گلیسمیک بالاتری نسبت به یک سیب زمینی پخته دارد.
● روش پختن: این که غذا در چه مدت پخت می شود.

مواردی دیگر که در صورت استفاده از شاخص گلیسمیک بایددر نظر بگیرید:
 ● شاخص گلیسمیک نشان دهنده نوع کربوهیدرات درون غذا است اما درباره میزان کربوهیدرات غذا چیزی نمی گوید.
 ● شاخص گلیسمیک یک غذا، زمانی که به تنهایی خورده می شود با زمانی که بار دیگر غذاها ترکیب می شود متفاوت است. وقتی غذایی با شاخص گلیسمیک بالا می خورید، می توانید آن را به همراه غذایی با شاخص گلیسمیک پائین بخورید تا اثر آن را بر روی سطح قند خون به تعادل برسانید..

آیا شاخص گلیسمیک نسبت به محاسبه کربوهیدرات ابزار مناسب تری است؟
تحقیقات نشان می دهند که هم میزان کربوهیدرات و هم نوع آن بر سطح قند خون اثر می گذارد. مطالعات نشان می دهند که برای بررسی تغییرات قند خون ، میزان کل کربوهیدرات درون غذا نسبت به شاخص گلیسمیک پیش بینی کننده قوی تری است.
بر طبق تحقیقات برای بیشتر افرادی که دیابت دارند، اولین ابزار برای کنترل قند خون، محاسبه کربوهیدرات است.
ایجاد تعادل بین کربوهیدرات دریافتی با فعالیت های فیزیکی و قرص های دیابت یا انسولین (در صورت نیاز) کلیدی است برای کنترل سطح گلوکز خون.
از آن جایی که نوع کربوهیدرات قطعاَ بر سطح قند خون اثر دارد، استفاده از شاخص گلیسمیک می تواند در مدیریت ظریف گلوکز خون مؤثر باشد. به عبارت دیگر،استفاده از شاخص گلیسمیک به همراه محاسبه کربوهیدرات،در رساندن قند خون به سطح مناسب بسیار مفید است.